De helende bacteriofaag

Op 20 oktober predikte tv-presentatrice Antoinette Hertsenberg in De Wereld Draait Door over de heilzame werking van de bacteriofaag, die uitkomst zou bieden aan patiënten die uitbehandeld zijn met antibiotica. Zo zou het virus een oplossing zijn voor de antibioticaresistentie. Maar klopt dat wel?

De gemiddelde Nederlandse burger had er nog nooit van gehoord, maar sinds kort wel, de bacteriofaag. Een mooi woord voor een virus, maar wel een bijzonder virus. Niet een die ons ziek maakt, maar een die ons kan genezen van bacterie-infecties. Tenminste, dat is wat de media ons deed geloven. Antoinette Hertsenberg vertelde in De Wereld Draait Door over de genezingskracht van de bacteriofaag, die antibioticapatiënten uitkomst zou bieden. Het is heel simpel, want elke bacterie heeft een faag die hem aan kan vallen en kan laten exploderen, aldus Hertsenberg.

 

Een faag per bacterie

Maar natuurlijk is het niet zo eenvoudig en ongenuanceerd. Wat Hertsenberg claimt als het voordeel ten opzichte van antibiotica, namelijk de gastheerspecificiteit, is juist een groot nadeel voor het ontwikkelen van een therapie. Want een arts moet eerst weten welke bacterie de klachten van de patiënt veroorzaakt, voordat hij daar een geschikte faag op kan inzetten. Zie dat maar eens te achterhalen. En dan moet er nog een faag beschikbaar zijn voor deze specifieke bacterie, en die is er niet altijd. Er is nog te weinig onderzoek naar gedaan om te kunnen claimen dat deze therapie werkt en überhaupt bij iedereen zal werken.

Superspreaders

Bovendien kan het middel ook erger zijn dan de kwaal. In januari van dit jaar publiceerden microbioloog Eric Keen en collega’s van de Washington Universiteit in open acces journal mBio over hun experiment. Zij lieten E. coli-darmbacteriën door twintig verschillende faagtypes aanvallen. De meeste fagen vernietigden de bacteriën effectief, maar slechts twee faagtypes lieten de plasmides van de bacteriën met rust die daardoor juist vrij in de omgeving kwamen en zo nog makkelijker hun resistente genen konden overdragen. Deze zogenoemde superspreaders zorgen dus juist voor nόg meer resistente bacteriën, die op die manier bijdragen aan het probleem, aldus Keen. Voorzichtigheid is hier dus geboden. Tja, dat kreeg Matthijs van Nieuwkerk niet te horen in de uitzending.

Antibiotica

Natuurlijk is het wel goed dat er aandacht komt voor nieuw onderzoek in het antibioticaveld, want het is een feit dat veel mensen wereldwijd overlijden aan antibioticaresistentie: jaarlijks zo’n 700.000 patiënten. Ik ben benieuwd welke kant het opgaat: nieuwe antibiotica, vaccins of toch de bacteriofaag. Laten we hopen op het laatste, want met meer kennis kunnen we voor eens en voor altijd afrekenen met nepnieuws.

Follow me on social networks

  • LinkedIn - Black Circle
  • Twitter - Black Circle
  • Facebook - Black Circle

© 2018 by Ilse Naus. Proudly created with Wix.com